Κλιματικές Αλλαγές: Αναζητούνται ηγέτες

Ο Διευθυντής του Ελληνικού Γραφείου της Greenpeace Νίκος Χαραλαμπίδης γράφει για την αποτυχία της Κοπεγχάγης
Κοπεγχάγη - Η Συνταγή της Αποτυχίας:
Ο πιο προοδευτικός πρόεδρος που ανέδειξαν οι ΗΠΑ στις τελευταίες δεκαετίες, έρχεται στη σημαντικότερη διεθνή διάσκεψη των τελευταίων δεκαετιών όπου δεν λέει τίποτα το συγκεκριμένο, δεν αναλαμβάνει την παραμικρή ευθύνη, δεν αναλαμβάνει την παραμικρή δέσμευση. Στη συνέχεια, λίγες ώρες πριν το τέλος (και την προδιαγεγραμμένη αποτυχία της Διάσκεψης της Κοπεγχάγης) φιάχνει ένα κείμενο λίγων παραγράφων που το ονομάζει «Συμφωνία» και έχει τη σύμφωνη γνώμη της Κίνας και λίγων ακόμα χωρών. Εκπρόσωποι αναπτυσσόμενων χωρών που συνεχίζουν μέχρι τελευταία στιγμή τις διαβουλεύσεις, μαθαίνουν (από την τηλεόραση) ότι ο πρόεδρος Ομπάμα ανακοίνωσε πως ΥΠΑΡΧΕΙ ΣΥΜΦΩΝΙΑ. Αλήθεια, τους ρώτησε κάποιος; Οι Ευρωπαίοι ηγέτες γνωρίζουν ότι το προτεινόμενο κείμενο δεν έχει καμία σχέση με αυτό που οι ίδιοι (θεωρητικά τουλάχιστον) επιδίωκαν αλλά αναζητούν τρόπο να παρουσιάσουν αυτή την εξέλιξη σαν επιτυχία. Κι όμως, η «Συμφωνία» παραβιάζει πολλούς από τους αδιαπραγμάτευτους όρους που η Ευρωπαϊκή Ένωση έθεσε πριν την έναρξη της Διάσκεψης. Η Δανέζικη Προεδρία σχεδόν πανηγυρίζει, εφόσον προέκυψε «κάτι» από τη Διάσκεψη! (Αν αναλογιστεί κανείς την απαράδεκτη βιασύνη του πρωθυπουργού της Δανίας, όλες αυτές τις ημέρες, να αντικαταστήσει τις απαιτήσεις και προσδοκίες για μια νομικά δεσμευτική συνθήκη με μια πολιτική δήλωση, η χαρά του είναι κατανοητή.)
Το αποτέλεσμα ήταν τουλάχιστον απογοητευτικό: μια «συμφωνία» που δεν είναι ούτε δίκαιη, ούτε φιλόδοξη, ούτε δεσμευτική.
Στην πρωτεύουσα της Δανίας χάθηκε μία ιστορική ευκαιρία προκειμένου να αποτραπεί το επερχόμενο κλιματικό χάος στον πλανήτη. Οι ισχυρότεροι παίκτες επέδειξαν απίστευτη υπεροψία, αδιαφορώντας για τις συνέπειες των αποφάσεων που δεν έλαβαν.
Το μεγαλύτερο μέρος της ευθύνης για αυτό το τόσο απογοητευτικό όσο και καταστροφικό «αποτέλεσμα», ανήκει χωρίς αμφιβολία στον πρόεδρο των ΗΠΑ. Διέψευσε κάθε προσδοκία με τον χειρότερο τρόπο. Μερίδιο της ευθύνης ανήκει στην Κίνα που επιχείρησε (με παρασκηνιακό τρόπο) να έρθει σε δημερή συμφωνία με τις ΗΠΑ αδιαφορώντας για το διακύβευμα, καθώς και στη Δανία που έκανε σοβαρά λάθη με αποτέλεσμα να διευρυνθεί το χάσμα μεταξύ αναπτυγμένων και αναπτυσσόμενων χωρών. Εντυπωσιακή όμως ήταν και η αδυναμία των χωρών της ΕΕ να αναλάβουν κάποιο σοβαρό θετικό ρόλο. Ο «μπροστάρης» στην αντιμετώπιση των κλιματικών αλλαγών έμεινε στη γωνία σιωπηλός, αντί να αναλάβει το ρόλο που επί χρόνια ισχυρίζεται ότι έχει.
Εν κατακλείδι: αναζητούνται πολιτικοί ηγέτες διατεθειμένοι να αναλάβουν τις ευθύνες που τους αναλογούν. Τους υπόλοιπους αρχηγούς κρατών θα τους ξεχάσουμε όσο πιο σύντομα γίνεται. Αποδείχθηκαν μικροί, απρόθυμοι να αναλάβουν τις ευθύνες τους, κατώτεροι των επιταγών της επιστήμης και της λογικής, δέσμιοι βραχυπρόθεσμων οικονομικών συμφερόντων (που είναι σίγουρο ότι επικροτούν το κατάντημα της Διάσκεψης της Κοπεγχάγης) και έθεσαν σε κίνδυνο τις σημερινές και τις αυριανές γενιές.
Η Δίκαιη, Φιλόδοξη και Νομικά Δεσμευτική Συνθήκη για την προστασία του κλίματος αναβάλλεται. Οι προσπάθειες θα συνεχιστούν όλη την επόμενη χρονιά (μέχρι το Δεκέμβρη 2010, στο Μεξικό) ώστε να πετύχουμε αυτό που χρειάζεται ο πλανήτης, αυτό που χρειαζόμαστε εμείς και τα παιδιά μας, αυτό που δεν κατάφεραν οι «ηγέτες» μας στην Κοπεγχάγη. Δεν υπάρχει ούτε στιγμή για χάσιμο.
Σε αυτό το δρόμο σας υπολογίζουμε στο πλάι μας. Σας έχουμε ανάγκη όσο ποτέ άλλοτε. Πρέπει να τελειώσουμε μαζί τη δουλειά που αρχίσαμε. Η φωνή σας, η επιμονή σας και το ζωντανό ενδιαφέρον σας είναι τα μόνα γιατρικά για την κούραση και την απογοήτευση.
Νικος Χαραλαμπίδης

20/12/2009

Αφιερωμένο στον Χουάντσο, την Νόρα, τον Κρίστιαν, και τον Γιόρις που θα περάσουν τις μέρες των γιορτών σε κάποια φυλακή της Δανίας, μακριά από τις οικογένειές τους. Αυτοί επέλεξαν να υψώσουν τη φωνή τους για την προστασία του πλανήτη και των επόμενων γενεών. Οι πολιτικοί ηγέτες προτίμησαν τη σιωπή και την αναβλητικότητα. Προτίμησαν να μην ταράξουν την «τάξη των πραγμάτων», παρά το γεγονός ότι αυτή απειλεί ολόκληρο τον πλανήτη. Οι σκέψεις μας θα είναι συνέχεια δίπλα τους. Ο θυμός και το δημόσιο ανάθεμα θα είναι συνέχεια στους πολιτικούς ηγέτες που αποδείχθηκαν κατώτεροι των προσδοκιών.